گروه خوزستان-خوزنامه| در شرایطی که دمای هوا در خوزستان هر روز بالاتر می‌رود، دمای بازار برنج نیز به شکل بی‌سابقه‌ای اوج گرفته است. تصمیم به ممنوعیت کشت برنج در پی خشکسالی، بهانه‌ای شد برای شعله‌ور شدن قیمت‌ها؛ شعله‌ای که نه از آفتاب سوزان جنوب، بلکه از کم‌کاری‌ها، دلال‌بازی‌ها و بی‌نظمی مدیریتی سرچشمه می‌گیرد.

در اسفند ۱۴۰۳، قیمت هر کیسه ۱۰ کیلویی برنج عنبر شوشتر حدود ۹۰۰ هزار تومان بود و دو ماه قبلترش ۵۰۰ هزار تومان ؛ اما حالا همان کیسه در مغازه‌های اهواز و دیگر شهرهای خوزستان، تا یک‌میلیون و ۵۰۰ هزار تومان و حتی بیشتر نیز فروخته می‌شود. برخی مغازه‌داران معتقدند: «از وقتی خبر ممنوعیت کشت برنج آمد، دلال‌ها دست به کار شدند و قیمت‌ها را بالا بردند. هر روز هم بالاتر می‌رود.»مردم می‌گویند مسئولان چه می‌کنند؟ جلسات تنظیم بازار چه خروجی داشته؟ چرا نظارت واقعی بر قیمت‌ها نیست؟ این همه اداره و نهاد، برای کدام بازار در حال “تنظیم‌گری” هستند؟

دنبال خرید و ترخیص برنج مورد نیازیم
مدیرکل صنعت، معدن و تجارت خوزستان می‌گوید: «در جلسه اخیر کارگروه تنظیم بازار استان، راهکارهایی برای تثبیت قیمت روغن و شکر در حال پیگیری است و سازمان جهاد کشاورزی به دنبال خرید و ترخیص برنج مورد نیاز است!» اما آیا این پاسخ‌ها به اندازه کافی قانع‌کننده‌اند؟ یا فقط وعده‌هایی دیگر روی میزهای تکراری‌اند؟چند روز پیش بود که سازمان جهاد کشاورزی و شرکت آب و برق خوزستان طی اطلاعیه‌ای مشترک، ممنوعیت کشت شلتوک در حوضه‌های آبی اصلی استان را به دلیل کاهش شدید منابع آبی اعلام کردند؛ ممنوعیتی که ظاهراً بی‌محابا و بدون ملاحظات بازار و امنیت غذایی اتخاذ شده است.

بازار منتظر تدبیر است
آیا دولت و نهادهای مسئول، اثرات اجتماعی و اقتصادی تصمیمات زیست‌محیطی را نیز می‌سنجند؟چرا تنظیم بازار تنها در قالب «جلسه» باقی می‌ماند و به «نظارت» عملی نمی‌رسد؟چه کسی مسئول حمایت از مردمی‌ست که دیگر توان خرید محصولی بومی از دل زمین خود را ندارند؟قصه‌ی برنج در خوزستان، تلخ است؛ اما آیا می‌توان از همین وضعیت، فرصتی برای بازنگری در سیاست‌های کشاورزی، مدیریت آب و شبکه توزیع ساخت؟

بازار منتظر تدبیر است، نه تنها تابلوهای قیمت جدید
کارشناسان اقتصادی هشدار می‌دهند که ممنوعیت کشت بدون ارائه طرح‌های جایگزین، می‌تواند به بحران امنیت غذایی و معیشتی دامن بزند. در غیاب حمایت کافی از کشاورزان، بازرسی جدی از بازار، و برنامه‌ریزی منسجم برای تأمین نیاز مصرف‌کنندگان، دلال‌ها میدان‌دار می‌شوند و سفره مردم کوچک‌تر. برنج، که باید قوت غالب باشد، حالا به کالای لوکس بدل شده است.